Central Retail rút lui: Cuộc thanh lọc khốc liệt trên thị trường bán lẻ điện máy Việt Nam

Sự rời đi của Central Retail cho thấy thị trường điện máy Việt Nam đang đối diện cạnh tranh gay gắt, khi Điện Máy Xanh ngày càng củng cố vị thế áp đảo.

Cuối năm 2025, thị trường bán lẻ điện máy Việt Nam bất ngờ với thương vụ Central Retail (Thái Lan) chuyển nhượng toàn bộ khoản đầu tư tại Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ và Giải pháp Mới NKT - pháp nhân sở hữu chuỗi điện máy Nguyễn Kim - cho PICO Holdings. Đây không chỉ là một thương vụ mua bán - sáp nhập thông thường, mà còn là tín hiệu rõ ràng cho thấy sự cạnh tranh khốc liệt tại ngành điện máy Việt Nam.

"Trái đắng" sau một thập kỷ đầu tư vào Nguyễn Kim

Theo công bố từ Central Retail, giá trị thương vụ chuyển nhượng Nguyễn Kim có giá trị khoảng 36 triệu USD, tương đương gần 1.000 tỷ đồng. Con số này gây bất ngờ lớn bởi trước đó, tập đoàn bán lẻ Thái Lan đã chi hàng nghìn tỷ đồng để thâu tóm và nắm quyền kiểm soát chuỗi điện máy từng dẫn đầu thị trường Việt Nam.

Cụ thể, Central Group bắt đầu đầu tư vào Nguyễn Kim từ năm 2015 khi mua 49% cổ phần tại NKT - qua đó gián tiếp sở hữu một phần chuỗi bán lẻ điện máy này. Đến giữa năm 2019, Central Retail tiếp tục chi khoảng 2.600 tỷ đồng để mua 51% cổ phần còn lại tại NKT, chính thức kiểm soát toàn bộ chuỗi Nguyễn Kim cùng các công ty con. Khi đó, Nguyễn Kim vẫn được kỳ vọng là “con át chủ bài” giúp Central Retail mở rộng mảng điện máy tại thị trường Việt Nam.

Tuy nhiên tới nay, với thương vụ chuyển nhượng này, Central Retail cho biết sẽ ghi nhận khoản lỗ gần 5.000 tỷ đồng trong quý IV/2025. Sau 10 năm dấn thân vào thị trường điện máy Việt Nam, tập đoàn bán lẻ Thái Lan đành ngậm ngùi rút lui, để lại nhiều câu hỏi về sức hấp dẫn thực sự của ngành này trong bối cảnh cạnh tranh hiện nay.

Cuộc đua khốc liệt trên thị trường bán lẻ điện máy

Hiện nay, các đối thủ lớn trên thị trường gồm Điện Máy Xanh, MediaMart, Điện Máy Chợ Lớn, FPT Shop, Điện máy HC, Nguyễn Kim, PICO,...

Giai đoạn 2000-2015, thị trường bán lẻ điện máy Việt Nam gần như nằm trong tay hai cái tên lớn là Nguyễn Kim và Điện Máy Chợ Lớn. Nguyễn Kim là người tiên phong, khai trương cửa hàng đầu tiên từ năm 1996 và giữ vị trí số một suốt nhiều năm. Trong khi đó, Điện Máy Chợ Lớn nhanh chóng vươn lên, đặc biệt mạnh ở khu vực phía Nam.

Tuy nhiên, từ khoảng năm 2013 trở đi, cục diện bắt đầu thay đổi mạnh mẽ với sự trỗi dậy của Thế Giới Di Động (MWG) thông qua chuỗi Điện Máy Xanh. Năm 2013, doanh thu của Nguyễn Kim đạt khoảng 8.400 tỷ đồng, trong khi mảng điện máy của MWG đạt tới 9.500 tỷ đồng, lần đầu tiên vượt qua “người dẫn đầu” lâu năm.

Bước ngoặt thực sự diễn ra trong giai đoạn 2015-2017. Năm 2015, Nguyễn Kim vẫn dẫn đầu thị phần điện máy chính hãng với khoảng 12%, trong khi Điện Máy Xanh đứng thứ hai với khoảng 8%. Nhưng chỉ sau hai năm, ĐMX đã vươn lên chiếm xấp xỉ 30% thị phần. Từ đây, thế độc tôn của Điện Máy Xanh chính thức được xác lập.

Nguyên nhân cốt lõi của sự dịch chuyển này nằm ở cuộc đua mở rộng quy mô chuỗi. Giai đoạn 2016-2019, tốc độ mở cửa hàng trở thành lợi thế cạnh tranh quyết định. MWG từng gây sốc khi công bố kế hoạch mở tới 400 cửa hàng Điện Máy Xanh chỉ trong năm 2017 - một con số mà hầu hết đối thủ không thể theo kịp.

Ngược lại, những chuỗi không đủ nguồn lực tài chính hoặc chậm thay đổi mô hình bắt đầu hụt hơi. Trần Anh - một thương hiệu điện máy lớn tại miền Bắc - sau thời gian dài thua lỗ đã phải sáp nhập vào Điện Máy Xanh năm 2018, khép lại một cái tên từng rất quen thuộc với người tiêu dùng.

Sau giai đoạn Covid-19, thị trường điện máy có phần chững lại, tuy nhiên, sự phân hóa ngày càng rõ rệt. Điện Máy Xanh giữ vững vị thế là chuỗi có quy mô lớn nhất, sở hữu hơn 2.000 cửa hàng trên toàn quốc tính đến cuối tháng 11/2025.

Điểm khác biệt của Điện Máy Xanh nằm ở chiến lược “phủ kín” thay vì chạy theo mô hình đại siêu thị. Thay vì mở những cửa hàng diện tích hàng nghìn mét vuông ở trung tâm thành phố, ĐMX tập trung vào mô hình cửa hàng nhỏ gọn (600-1.000m2), len lỏi sâu vào khu vực vùng ven và tỉnh lẻ - nơi nhu cầu còn dư địa tăng trưởng nhưng chưa được khai thác hiệu quả.

Bên cạnh Điện Máy Xanh, MediaMart cũng là cái tên đáng chú ý. Thành lập từ năm 2008, MediaMart từng mở rộng nhanh chóng và đến năm 2024 đã sở hữu gần 400 siêu thị. Tuy nhiên, trước áp lực cạnh tranh ngày càng lớn, chuỗi này bắt đầu thu hẹp các cửa hàng hoạt động kém hiệu quả. Năm 2025, MediaMart cho biết đang tập trung tối ưu hóa với khoảng 350 siêu thị.

Điện Máy Chợ Lớn, ra đời năm 2001, hiện sở hữu 96 chi nhánh, chủ yếu tập trung tại miền Nam và miền Trung. Với tệp khách hàng trung thành và kinh nghiệm lâu năm, Chợ Lớn vẫn giữ được vị thế nhất định, dù khó có thể tạo ra cú bứt phá như giai đoạn trước.

Một cái tên đáng chú ý khác là FPT Shop. Giữa năm 2024, FPT Shop chính thức gia nhập cuộc chơi điện máy bằng việc khai trương đồng loạt 10 trung tâm điện máy tại nhiều tỉnh thành. Đến cuối năm 2024, chuỗi đã chuyển đổi 54 cửa hàng sang mô hình FPT Shop Điện Máy, với diện tích khoảng 200m2/cửa hàng. Dù mới gia nhập, tốc độ mở rộng của FPT Shop cho thấy tham vọng không nhỏ, đặc biệt khi có sự hậu thuẫn tài chính và tệp khách hàng sẵn có từ FPT Retail.

Điện máy HC - thương hiệu thuộc Công ty TNHH Thương mại VHC - theo đuổi mô hình siêu thị diện tích lớn, từ 1.000-4.000m2, kết hợp hệ thống kho bãi và logistics riêng. HC hiện có hơn 43 chi nhánh và được đánh giá là chuỗi điện máy có diện tích trưng bày lớn nhất Việt Nam.

PICO, cái tên gắn liền với thị trường miền Bắc, từng là người tiên phong đưa mô hình siêu thị điện máy hiện đại vào Hà Nội từ năm 2007. Sau hơn 15 năm phát triển, chuỗi sở hữu khoảng 8 siêu thị tại Hà Nội và TP. HCM. Việc thâu tóm Nguyễn Kim cuối năm 2025 giúp PICO mở rộng hiện diện, nhưng cũng đặt ra bài toán lớn về hiệu quả vận hành khi phải gánh thêm mô hình mặt bằng lớn và áp lực cạnh tranh giá.

Hiệu quả hoạt động các chuỗi ra sao?

Thị trường điện máy Việt Nam có quy mô khoảng 5 tỷ USD. Tuy nhiên, doanh thu giữa các chuỗi các có sự chênh lệch ngày càng rõ rệt. Trong 9 tháng đầu năm 2025, Điện Máy Xanh đạt doanh thu trên 50.000 tỷ đồng. Trước đó, cả năm 2024 chuỗi đạt khoảng 60.000 tỷ đồng, chiếm gần 50% và bỏ xa phần còn lại của thị trường.Ngược lại, doanh thu mảng điện máy của Nguyễn Kim trong 9 tháng chỉ đạt khoảng 3.320 tỷ đồng, giảm hơn 18% so với cùng kỳ. Trong giai đoạn hoàng kim, con số này từng đạt 9.000-10.000 tỷ đồng mỗi năm.

Trong khi đó, 9 tháng đầu năm, FPT Retail ghi nhận doanh thu khoảng 36.000 tỷ đồng, trong đó FPT Shop đóng góp khoảng 11.500 tỷ đồng.

Các số liệu kinh doanh của các chuỗi khác ít được công bố hơn. Theo ước tính của Vietdata, giai đoạn 2021-2022, Điện Máy Chợ Lớn đạt doanh thu khoảng 15.000-16.000 tỷ đồng, MediaMart khoảng 9.000 tỷ, trong khi HC đạt 6.000-7.000 tỷ đồng.

Ai sẽ thống trị trong thời gian tới?

Nhìn về trung hạn, với lợi thế quy mô, tài chính và hệ sinh thái bán lẻ - logistics, MWG và Điện Máy Xanh nhiều khả năng vẫn giữ vị trí thống trị thị trường điện máy Việt Nam trong 3-5 năm tới.

Thương vụ Central Retail “sang tay” Nguyễn Kim cho PICO cho thấy ngành điện máy đã không còn dễ hấp dẫn nhà đầu tư ngoại như trước. Tương lai của Nguyễn Kim phụ thuộc lớn vào chiến lược tái cấu trúc của chủ mới, song khả năng quay lại thời hoàng kim là rất khó.

Trong khi đó, MediaMart và Điện Máy Chợ Lớn có thể tiếp tục trụ vững nhờ tập khách hàng ổn định. FPT Shop, với tốc độ mở rộng nhanh và hậu thuẫn mạnh, được kỳ vọng sẽ trở thành một đối trọng đáng gờm.

Theo Kiến thực đầu tư

Nguồn